معنای عصمت چیست؟

1. عصمت به معنای قدرت و اقتدار فعلی بر هر چیزی که مورد رضای الهی است و ترک هر چیزی که مورد نهی و کراهت پروردگار است. و البته این مسئله در درجات مختلفه انسان متفاوت است.

2. ولی عدالت به معنای ملکه‌ای [است] که انجام واجبات و ترک محرّمات را در پی دارد در حال اختیار و عمد. یعنی ممکن است فردی عادل باشد ولی بدون عمد واجبی از او ترک یا حرامی را مرتکب شود و بدین لحاظ است که باید از معصومین پیروی کنیم نه از غیر از آنان. زیرا غیر معصوم گرچه ممکن است فرد خوبی باشد ولی احتمال ترک واجب و فعل حرام از او منتفی نیست.

3. امام علیه‌السلام مثل سایر افراد قادر بر فعل حرام است و از این جهت تفاوتی ندارد ولی نفس و عقل او از آنجا که به مرتبه فعلیّت رسیده است دیگر عزم و میل به گناه در او معنا و مفهومی نخواهد داشت؛ نه اینکه نتواند گناه مرتکب شود.

4. عصمت علمی به معنای ادراک واقع و دریافت نفس الامر است کما هو هو ولی عملی به مفهوم انجام ندادن خلاف رضای الهی است گرچه فرد هنوز به مرتبه عصمت علمی نرسیده باشد.