آیا احکام دین همهزمانی و همهجایی هستند؟ (بررسی عناصر ثابت و متغیر در اسلام)
آيا عناصر دين، نفس الامری و جهانشمول و غير وابسته به موقعيت و همهزمانی و همهجایی هستند؟ يا اینکه در بين آنها عناصر موقعيتی و وابسته به زمان و مكان و موقعيت خاص نيز وجود دارد؟
هو العلیم
بهطور کلّی در خود مبانی و احکام و دستورات کلّی دین تفاوتی بین اقوام و ملل و زمان و مکان وجود ندارد؛ مثلا ضرر زدن به دیگران و متضرّر شدن جایی در دین ندارد و باید نسبت به آن پرهیز داشت ولی مصداق ضرر ممکن است در نقاط مختلف دنیا متفاوت باشد. مثلا در یک کشور حقّ تألیف مسئلهای است که مورد توجّه است در کشور دیگر خیر و همینطور.