تفسیر آیه «فاخلع نعلیلک...»

ناگفته نماند که آیات قرآن از جهت مفاد و معنی دارای مراتب مختلف و طبقات متفاوت است که برای هر فرد در هر مرتبه ای از مراتب کمال هست راهگشا و هادی است. آنچه ایشان در تفسیر فرموده اند که: از آنجا که منطقه طوی در آیه شریفه مکان مقدسی است لازمه آن رعایت ادب و احترام به در آوردن کفشهای حضرت موسی می باشد و مطلب هم صحیح است.

اما از آنجا که بعضی از بزرگان و عرفاء مفسّرین فرمودند: ممکن است علاوه بر معنای مذکور در تفسیر المیزان دو حرکت متفاوت و دو منبع مختلف برای رسیدن به مصالح و منافع دنیوی و اخروی را در این مکان مقدس که جلوه توحید حضرت پروردگار نمایان شده است نفی می نماید و با جذبه توحیدی و ارائه توحید خالص میل و اشتیاق عبور از وصول به دنیا و آخرت به سمت و سوی ذات ربوبی سوق می دهد چنانچه بعضی فرمودند:

تركت للنّاس دنياهم و دينهم / شغلا بذكرك يا دينى و دنيايى

من بدست آوردند دنیا و دین را به عهده مردم گذاشتم و از همه این مسائل فقط به یاد تو مشغول گشتم ای کسی که هم دین و هم دنیای من می باشی.