توضیحاتمحور این جلسه، مانعیت حمل و سلب عمدی استطاعت حج است. آیت‌الله سید محمدمحسن حسینی طهرانی مسئله ایجاد مانع برای تحقق استطاعت را بر اساس قاعدۀ جری عادت بررسی می‌کند. بحث با این اصل آغاز می‌شود که مکلف در واجب مطلق نمی‌تواند عمداً مانعی ایجاد کند تا تکلیف از او برداشته شود؛ ازاین‌رو، سفر عمدی برای فرار از روزه یا ایجاد مرض برای رفع تکلیف جایز نیست. سپس همین مبنا در استطاعت حج تطبیق داده می‌شود و مسئلۀ حمل زن و احتمال تأثیر آن بر امکان انجام حج مورد بررسی قرار می‌گیرد. استاد با توجه به تأکید روایات بر بارداری و فرزندآوری، دلیلی برای جلوگیری از حمل صرفاً به خاطر حج نمی‌یابد و در صورت وجود خطر برای مادر یا جنین، عدم استطاعت را ناشی از مانع واقعی می‌داند. در ادامه، با تنظیر به وجوب روزه با حفظ زندگی عادی، توضیح داده می‌شود که وجوب حج نیز باید در چارچوب جری عادت و بدون اخلال در معاش و نفقۀ خانواده سنجیده شود. نتیجه آن است که ایجاد عمدی مانع برای فرار از حج جایز نیست، اما زندگی عادی مکلف به خاطر حج نباید مختل شود.
توضیحاتمحور این جلسه، میزان لزوم رفع موانع و تحصیل مقدمات حج است. آیت‌الله سید محمدمحسن حسینی طهرانی با تأکید بر اطلاق وجوب حج، وظیفۀ مکلف را در فراهم کردن شرایط انجام آن بررسی می‌کند. در ابتدا توضیح داده می‌شود که در واجب مطلق، تحصیل مقدمات وجودی و رفع موانع بر عهدۀ مکلف است و میزان اقدام برای آن بر اساس حکم عقل و ارتکاز عرفی تعیین می‌شود. نمونه‌هایی مانند فراهم کردن آب برای نماز و تهیه مقدمات اکرام، جایگاه زمان و شرایط مناسب برای اقدام را روشن می‌کنند. سپس همین مبنا در حج تطبیق داده می‌شود و این پرسش مطرح می‌گردد که مکلف تا چه اندازه باید برای کسب معدّات استطاعت و رفع موانع حج تلاش کند. در ادامه، مسئلۀ حمل و نسبت آن با روزه به‌عنوان نمونه‌ای برای سنجش جری عادت بررسی می‌شود. نتیجه بحث آن است که وجوب حج، ضمن اطلاق، در چارچوب زندگی عادی مکلف جریان دارد و تحصیل مقدمات باید به میزان اهتمام عقلایی و بدون برهم زدن زندگی متعارف انجام شود. خصوصاً که استیلاد در روایات شرع، مورد تأکید است.
توضیحاتمحور اصلی این جلسه، مرض و مریض‌داری به عنوان مانع استطاعت حج است و نشان می‌دهد که مسئولیت واقعی نسبت به یک بیمار نیز می‌تواند مانند بیماری خود فرد، مانع تحقق استطاعت شود. آیت‌الله سید محمدمحسن حسینی طهرانی سپس بحث را به مفهوم مقدمات موصله و مقدمات عقلی تکلیف می‌کشاند و توضیح می‌دهد که مکلف در برابر تکلیف، موظف به فراهم‌کردن مقدمات لازم برای انجام آن است. در ادامه، تفاوت نگاه صرفاً اصولی با نگاه مبتنی بر تربیت و تزکیه بررسی می‌شود؛ به‌ویژه اینکه در مواردی که احتمال مسئولیت یا آسیب به دیگران وجود دارد، نمی‌توان صرفاً با اجرای اصل برائت از تکلیف فاصله گرفت و احتیاط و تحقیق لازم است. با اشاره به روایات مربوط به احتیاط، دماء و اعراض و نیز جایگاه معرفت امام، بر عبودیت آگاهانه تأکید می‌شود. در پایان، مسئله اسقاط عمدی مقدمات تکلیف و ایجاد مانع برای انجام واجب بررسی می‌گردد.
توضیحاتمحور اصلی این جلسه، تعلق حکم به تمام اجزای واجب و لزوم تهیۀ مقدمات است و با بررسی مفهوم واجب مطلق و مشروط، نسبت میان حکم مولا و مقدمات لازم برای تحقق تکلیف را روشن می‌کند. آیت‌الله سید محمدمحسن حسینی طهرانی توضیح می‌دهد که مکلف تنها موظف به انجام مستقیم واجب نیست، بلکه باید مقدمات وجودی و شرایط لازم برای تحقق تمام اجزای آن را نیز فراهم کند و موانع را از سر راه بردارد. در ادامه، با تمرکز بر روزۀ ماه رمضان، تفاوت میان تعلق یک حکم به مجموع ماه و تصور تعلق حکم جداگانه به هر روز بررسی می‌شود. از این منظر، وجوب روزه از ابتدای ماه به مجموعه روزهای رمضان تعلق گرفته و مکلف باید از آغاز برای تحقق آن در تمام ماه اقدام کند. سپس مسئله ایجاد عمدی مانع برای انجام واجب، مانند سفر با هدف ترک روزه، مطرح می‌شود و ارتباط آن با مباحث گذشته بررسی می‌شود. نتیجه اینکه با توجه به تعلّق وجوب به روزه در تمام روزهای ماه، نمی‌توان حتی از روزهای ابتدایی، برای روزهای دیگر، مانعی مانند سفر غیرضروری ایجاد کرد.
توضیحاتمحور اصلی این جلسه، بررسی مانعیت حضانت طفل، حمل و ازدواج برای استطاعت حج است و با بررسی مفهوم استطاعت، نسبت حکم حج با جریان عادی زندگی را روشن می‌کند. آیت‌الله سید محمدمحسن حسینی طهرانی ابتدا مباحث گذشته درباره استطاعت، مؤونه و لزوم فراهم‌بودن امکانات لازم برای حج را مرور می‌کند و سپس به این پرسش می‌پردازد که آیا ازدواج، حمل و حضانت طفل می‌توانند مانع تحقق استطاعت شوند یا خیر. در ادامه، با مقایسه حج با روزه، نماز و جهاد، تفاوت احکامی که در بستر زندگی عادی تشریع شده‌اند با تکالیفی که در هر شرایطی استمرار دارند بررسی می‌شود. بحث حضانت طفل، نیاز کودک به مادر و حق ارضاع نیز جایگاه ویژه‌ای دارد و نشان داده می‌شود که تشخیص مانعیت حضانت، صرفاً بر اساس تصور ظاهری از ضرر نیست. در پایان، ملاک کلی در استنباط احکام، یعنی توجه به جری عادی زندگی و کیفیت تعلق تکلیف، تبیین می‌شود و این مبنا در بحث بدعت و سیره ائمه علیهم‌السلام نیز مورد توجه قرار می‌گیرد. نتیجه اینکه موارد یادشده به عنوان مانع استطاعت قابل احصاء نیست اما ممکن است در مواردی، خصوصا مثل حضانت طفل و ارضاع، بر هم خوردن جریان عادی زندگی، سبب عدم تحقق استطاعت شود و عدم تحقق استطاعت با ایجاد عمدی چنین مواردی نیز در همین جریان عادی زندگی، حرمتی ندارد.