پرسش و پاسخ های مربوط به توفّی
تعداد: 1کد: 23611/04/2017 00:00:00گروه: اعتقادات
مدتی پیش از کلمۀ «توفی» استنباطی به ذهنم رسید که خدمت حضرتعالی عرض میکنم و دربارۀ صحتوسقم آن، نظر مبارک حضرتعالی را میطلبم. بهنظر حقیر، آیاتی که در آنها از مرگ بهعنوان «توفی» یاد شده است، میتواند تأییدی بر نظر ملاصدرای عزیز دربارۀ کیفیت معاد جسمانی باشد. در آیۀ شریفۀ ﴿إِنِّي مُتَوَفِّيكَ وَرَافِعُكَ إِلَيَّ﴾ از مرگ به توفی تعبیر شده است. این تعبیر در آیات دیگری مثل ﴿اللَّهُ يَتَوَفَّى الْأَنفُسَ حِينَ مَوْتِهَا﴾ و ﴿قُلْ يَتَوَفَّاكُم مَّلَكُ الْمَوْتِ الَّذِي وُكِّلَ بِكُمْ﴾ و آیات دیگری هم آمده است. در فرهنگ لغات عربی و «مفردات» راغب اصفهانی، دربارۀ توفی نوشتهاند که یعنی «بازپسستاندن بهنحو کامل و مستوفی؛ بهطوریکه هیچچیز از آن باقی نماند».
بهنظر حقیر، این آیات دلالت بر این دارند که تن جسمانی ما هیچ مدخلیتی در هویت و «منبودنِ» ما ندارد و تمام حقیقت وجودی ما، همان روح (نفس ناطقۀ انسانی) ماست که آن هم با مردن، قطع علاقه از تن جسمانی کرده و مجرد از ماده، با بدن مثالی (ملکوتی) در عوالم ماوراءطبیعت ـ که از آن در متون دینی به برزخ و قیامت تعبیر میکنند ـ سیر میکند و جسم ما که سالیانی روح ما به آن تعلق داشت و برای استکمال خود در نشئۀ طبیعت از آن استفاده میکرد، دوباره به دامن مادر خود که خاک است برمیگردد.
یعنی جسم خاکی ما که «میت» (مرده) بود و بهلحاظ تعلق روح به آن «حی» (زنده) شده بود، دوباره به خاک برمیگردد و میت میشود و باز در چرخۀ طبیعت قرار میگیرد و خداوند از آن دوباره موجودات حیّ پدید میآورد و این چرخه ادامه دارد. خداوند از طبیعت بیجان، موجودات زنده را پدید میآورد و زندهها به مقام تجرد از ماده میرسند و مجردانه سیر میکنند؛ و شاید یکی از معانی آیۀ شریفۀ ﴿يُخْرِجُ الْحَيَّ مِنَ الْمَيِّتِ وَيُخْرِجُ الْمَيِّتَ مِنَ الْحَيِّ﴾ این باشد.
برداشت شما صحیح است.